Narzynki

Narzynki do gwintowania - narzędzia do wykonywania gwintów zewnętrznych

Narzynki to narzędzia skrawające przeznaczone do gwintowania - wykonywania gwintów zewnętrznych na elementach metalowych, takich jak pręty, trzpienie, itp.. Umożliwiają precyzyjne nacinanie gwintu o określonej średnicy, a także poprawianie lub regenerację gwintów już istniejących. Znajdują zastosowanie zarówno w profesjonalnych warsztatach ślusarskich, zakładach produkcyjnych i serwisach mechanicznych, jak i podczas domowych prac naprawczych oraz majsterkowania.

W zależności od konstrukcji i przeznaczenia narzynki mogą być wykorzystywane do gwintowania ręcznego lub maszynowego. Pozwalają uzyskać powtarzalny profil gwintu, niezbędny do prawidłowego łączenia elementów za pomocą nakrętek i innych części gwintowanych.

Rodzaje narzynek i ich zastosowanie

Jednym z najczęściej stosowanych rodzajów są narzynki okrągłe, wyposażone w krawędzie skrawające oraz otwory umożliwiające odprowadzanie wiórów. Podczas pracy narzynka stopniowo usuwa materiał z powierzchni obrabianego elementu, formując gwint o odpowiednim profilu.

Narzynki różnią się między sobą przede wszystkim rodzajem wykonywanego gwintu, rozmiarem, konstrukcją oraz materiałem, z którego zostały wyprodukowane. Najpopularniejsze są narzynki metryczne, służące do wykonywania gwintów oznaczanych literą M, np. M5, M6, M8, M10 czy M12. W zależności od potrzeb stosuje się również narzynki do gwintów calowych, rurowych oraz innych systemów gwintowania.

Narzynki wykorzystuje się m.in. do:

• nacinania nowych gwintów zewnętrznych na prętach i elementach walcowych,
• poprawiania gwintów uszkodzonych lub zdeformowanych,
• odnawiania gwintów na śrubach i trzpieniach,
• wykonywania elementów złącznych i części mechanicznych,
• prac montażowych, ślusarskich, serwisowych i naprawczych.

Jak dobrać odpowiednią narzynkę do gwintowania?

Podstawowym kryterium wyboru narzynki jest rodzaj, średnica nominalna i skok gwintu, który ma zostać wykonany. Oznaczenie M8 informuje przykładowo o gwincie metrycznym o średnicy nominalnej 8 mm. Należy jednak pamiętać, że gwinty o tej samej średnicy mogą mieć różne skoki, dlatego przed zakupem warto sprawdzić pełne oznaczenie narzędzia.

Istotny jest również materiał obrabianego elementu oraz intensywność planowanej pracy. Narzynki mogą być wykonywane m.in. ze stali narzędziowej lub stali szybkotnącej HSS. Narzędzia ze stali HSS charakteryzują się dobrą odpornością na zużycie i znajdują zastosowanie przy obróbce wielu gatunków metali. W sprzedaży dostępne są również narzynki HSS-G, których krawędzie skrawające poddawane są szlifowaniu, co sprzyja uzyskaniu odpowiedniej geometrii ostrzy.

Przy wyborze narzynki warto zwrócić uwagę także na jej wymiary zewnętrzne, aby dopasować ją do posiadanej oprawki lub uchwytu.

W przypadku gwintowania maszynowego należy dodatkowo sprawdzić, czy dane narzędzie jest przeznaczone do takiego sposobu pracy.